Het participatielab op visie12

Visie 2012: Participatie: geen woorden maar daden

Een levende democratie heeft nood aan betrokken burgers. Ze gaan niet alleen stemmen, maar houden de verkozenen ook na de verkiezingen bij de les. Moeten we dat vervelend vinden? Niet noodzakelijk. We kunnen het ook als een verrijking zien. Betrokken burgers kunnen voor nieuwe ideeën zorgen, ze kunnen hun gemeenschap mee vorm geven en ze kunnen politiek dichter bij de mensen brengen. We zouden blij moeten zijn met meer burgers die de handen uit de mouwen willen steken.

“Participatie is doen. Samen de zaken aanpakken.”

 Maar vaak vinden we onze burgers moeilijke mensen. Als ze al mondig zijn, is het om te klagen. Politici kijken een beetje bang naar al die mondige burgers. Vaak zien we ze als lastige muggen die nooit tevreden zijn. De remedie? Stroop smeren? Naar de mond praten? Nee! Meer participatie.

Er zijn al veel analyses gemaakt over de toenemende verzuring in onze maatschappij. Over bange burgers die zich achter hun rolluiken en tuinhekken verstoppen. Als ze al om de zoveel jaar buiten komen om te stemmen, dan is het om die politiekers een lesje te leren. We kunnen ons blijven verstoppen achter die muur van angst. Want ja: wij zijn bang geworden van onze burgers. Daarom praten we ze ook steeds meer naar de mond. We wantrouwen hen. En dat is fout. We moeten hen juist meer vertrouwen.

Maar dan moeten we wel afscheid nemen van een hardnekkig paradigma over participatie. Namelijk dat het alleen maar praten is. Nee. Participatie is doen. Samen de zaken aanpakken. Achter je rolluiken vandaan komen en iets voor je buurt, gemeenschap doen. In mijn eigen stad werd een aantal jaren geleden de ‘Genks’ opgestart. Een groep Genkenaren ging met andere Genkenaren praten over de problemen en kansen in hun stad. Schitterend project. Prijzen mee gewonnen. En nu? Ik hoor daar niets meer van. Er werd veel gepraat maar weinig gedaan. Een ander voorbeeld uit mijn wijk. Daar wou een groepje jongeren een voetbalkooi bouwen. Ze trokken met een petitie langs de inwoners. Zamelden geld in. Vroegen vergunningen aan. Zochten subsidies. Maar al dat enthousiasme werd al snel een martelgang omdat het twee jaar duurde eer zij die voetbalkooi eindelijk zelf konden bouwen. Als inwoners dan al het initiatief nemen om samen iets te doen, stimuleer hen dan in plaats van hen tegen te werken.

Participatie vraagt van zowel politici als burgers een heel andere houding. Politici moeten leren aanvaarden dat zij niet de slimste ‘van’ de klas moeten zijn, maar de slimste ‘voor’ de klas. We moeten erop durven vertrouwen dat ook onze burgers kennis en creativiteit in huis hebben. We zouden dom zijn als we die niet gebruiken voor het nut van iedereen. Maar burgers moeten hun houding ook veranderen en stoppen met alleen maar te klagen. Zij moeten ook de handen uit de mouwen steken.

In heel de wereld zijn er genoeg voorbeelden van succesvolle participatieprojecten. Op grote en op kleine schaal. In Gent zijn de wijkbudgetten een succes. Met de ‘World Clean Up’ wordt in heel de wereld door inwoners afval opgeruimd. In Amsterdam namen meer dan 2500 inwoners deel aan een participatieproject over de toekomst van hun stad. En bij ons in België vonden 750 Belgen in de G1000 dat ook zij iets voor hun land moesten doen.

Tijdens het visiecongres van sp.a gaan we in een participatielab op zoek naar methodes om participatie in de praktijk te brengen. Hoe organiseren we participatie? Aan welke voorwaarden moet het voldoen? Hoe zien we de rol van de overheid? Hoe is de relatie tussen burgers en ambtenaren? Hoe versterkt participatie de cohesie en wat is het effect? Maar ook, wat kan participatie voor de politici betekenen en omgekeerd? Tijdens ons participatielab maak je kennis met verschillende vormen van participatie. Maar we vragen ook de actieve participatie van de deelnemers door zelf aan de slag te gaan rond de vraag: hoe kunnen we participatie inzetten in ons debat over gelijkheid, fiscaliteit en diversiteit? Enkele grote namen hebben hun medewerking toegezegd: Joris Piot (freelance trainer-consultant en Praktijklector SCW & onderzoeker KHLeuven), Koen Sips (arbeids- en organisatiepsycholoog en o.m. werkzaam bij Cycloop), Jan Vincke (consultant Uforce en voorzitter van Antwerpen aan ’t woord), Wim Van Roy (coordinator van De Wakkere Burger), Lieve Achten (docent MAD-FAC, CMD Game&Art, actief in innovatieve participatieprojecten).

Politici moeten hun schroom om burgers te betrekken bij de organisatie van hun leven laten varen. Er zit heel veel kennis, creativiteit, ervaring en ijver in iedere gemeenschap. Het is een ongelooflijke verkwisting om deze bron niet aan te boren. Maar de burgers moeten hun verantwoordelijkheid ook opnemen. Het volstaat niet meer om te klagen over de politiek. Doe zelf ook iets. Vraag niet alleen “wat kan mijn land, gemeenschap of stad voor mij doen”, maar antwoord ook eens op de vraag: “wat kan ik voor mijn stad, gemeenschap of land doen?”

Naast participatie komen op visie ook aan bod: arbeidsmigratie, onderwijs, werk, Europa, gezondheidszorg, cultuur, ongelijkheid, ondernemersforum, fiscaliteit, diversiteit, leefomgeving,…  Alle info op – http://www.s-p-a.be/visie2012/

Galerij | Dit bericht werd geplaatst in Participatie. Bookmark de permalink .

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s